ทั่วโลกจ่อแบนโซเชียล? ออสซี่ชี้ Meta เริ่มแล้ว!

หน่วยงานกำกับดูแลอินเทอร์เน็ตออสเตรเลียชี้ คำสั่งแบนโซเชียลมีเดียสำหรับวัยรุ่นจะเป็นโดมิโนตัวแรกที่กระตุ้นให้ทั่วโลกหันมาคุมเข้มบริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ ขณะที่แพลตฟอร์มในเครือเมตา (Meta) ทั้งอินสตาแกรม (Instagram), เฟซบุ๊ก (Facebook) และเธรดส์ (Threads) เริ่มทยอยระงับบัญชีผู้ใช้หลายแสนรายแล้ว ก่อนถึงเส้นตายในสัปดาห์หน้า

จูลี อินแมน แกรนต์ ข้าหลวงใหญ่ด้านความปลอดภัยทางออนไลน์ (eSafety Commissioner) กล่าวในงานประชุมไซเบอร์ Sydney Dialogue วันนี้ (4 ธ.ค.) ว่า เดิมทีเธอไม่เห็นด้วยกับวิธี “หักดิบ” บล็อกเด็กอายุต่ำกว่า 16 ปี แต่เปลี่ยนใจมาสนับสนุนเพราะการทยอยปรับแก้กฎระเบียบไม่ได้ผลดีพอ

“เรามาถึงจุดเปลี่ยนแล้ว” แกรนต์ระบุ พร้อมเปรียบเปรยว่า “ข้อมูลของเราคือเงินตราที่ขับเคลื่อนบริษัทเหล่านี้ แพลตฟอร์มจึงออกแบบฟีเจอร์ให้ทรงพลัง อันตราย และล่อลวง จนแม้แต่ผู้ใหญ่ยังต้านไม่ไหว แล้วเด็ก ๆ จะเอาอะไรไปสู้”

รัฐบาลทั่วโลกต่างจับตามองกฎหมายของออสเตรเลียที่จะมีผลบังคับใช้วันที่ 10 ธ.ค. 2568 นี้ ซึ่งแกรนต์มองว่าเป็นโดมิโนตัวแรก จึงทำให้บรรดาแพลตฟอร์มพยายามขัดขืนอย่างหนัก โดยมีการวิ่งเต้นล็อบบี้ไปถึงรัฐบาลสหรัฐฯ อ้างว่าออสเตรเลียพยายามใช้อำนาจนอกอาณาเขตแทรกแซงเสรีภาพชาวอเมริกัน จนทางสหรัฐฯ ส่งหนังสือเชิญเธอไปชี้แจง ซึ่งแกรนต์ตั้งข้อสังเกตกลับว่า การที่สหรัฐฯ เรียกตัวเธอไป ก็ถือเป็นการใช้อำนาจนอกอาณาเขตเช่นเดียวกัน

หลังจากรณรงค์คัดค้านกฎหมายที่มีโทษปรับสูงถึง 49.5 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย (33 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) มานานกว่าปี ล่าสุดแพลตฟอร์มยักษ์ใหญ่ทั้งเครือเมตา, ติ๊กต๊อก (TikTok), สแนปแชต (Snapchat) และยูทูบ (YouTube) ต่างประกาศยอมปฏิบัติตามแล้ว

ข้อมูลจาก eSafety ระบุว่า วัยรุ่นออสเตรเลียอายุต่ำกว่า 16 ปี ราว 96% หรือกว่า 1 ล้านคน มีบัญชีโซเชียลมีเดีย แม้กฎหมายจะเริ่มบังคับใช้สัปดาห์หน้า แต่มีรายงานว่าเมตาเริ่มปิดใช้งานบัญชีตั้งแต่วันนี้แล้ว ส่วนแพลตฟอร์มอื่นส่วนใหญ่เริ่มติดต่อผู้ใช้ที่อายุไม่ถึงเกณฑ์ แนะนำให้ดาวน์โหลดรูปภาพและรายชื่อเก็บไว้ โดยเสนอทางเลือกให้ลบบัญชีทิ้ง หรือระงับบัญชีไว้ชั่วคราวรอจนกว่าจะอายุครบ 16 ปี

ทั่วโลกจ่อแบนโซเชียลตาม หลัง Meta เริ่มบล็อกบัญชีเด็กอายุต่ำกว่า 16 จริงหรือ?

การตัดสินใจของ Meta ในการบล็อกบัญชีผู้ใช้เด็กอายุต่ำกว่า 16 ปี ได้จุดประกายการถกเถียงอย่างกว้างขวางเกี่ยวกับความเหมาะสมในการเข้าถึงโซเชียลมีเดียของเด็กและเยาวชน หลายฝ่ายมองว่ามาตรการนี้เป็นสิ่งที่จำเป็นเพื่อปกป้องเด็กจากอันตรายต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นบนแพลตฟอร์มออนไลน์ ไม่ว่าจะเป็นการถูกกลั่นแกล้งบนโลกไซเบอร์ การสัมผัสกับเนื้อหาที่ไม่เหมาะสม หรือการถูกล่อลวงจากผู้ไม่หวังดี

อย่างไรก็ตาม อีกด้านหนึ่งก็มีความกังวลว่าการแบนโซเชียลมีเดียอย่างเด็ดขาดอาจเป็นการจำกัดสิทธิในการแสดงออกและโอกาสในการเรียนรู้ของเด็ก การใช้โซเชียลมีเดียอย่างสร้างสรรค์สามารถเป็นเครื่องมือที่มีประโยชน์ในการสร้างความสัมพันธ์ การเรียนรู้ และการพัฒนาทักษะต่างๆ ดังนั้น การพิจารณาถึงประโยชน์และความเสี่ยงอย่างรอบด้านจึงเป็นสิ่งสำคัญ

สถานการณ์ที่เกิดขึ้นในออสเตรเลียเป็นเหมือนสัญญาณเตือนให้ทั่วโลกตระหนักถึงความจำเป็นในการกำกับดูแลแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียอย่างจริงจังมากขึ้น การหาจุดสมดุลระหว่างการปกป้องเด็กและเยาวชนกับการส่งเสริมสิทธิและเสรีภาพของพวกเขานั้นเป็นสิ่งที่ท้าทาย แต่ก็เป็นสิ่งที่ต้องทำเพื่อให้เด็กๆ สามารถใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีได้อย่างปลอดภัยและสร้างสรรค์

การที่ออสเตรเลียผลักดันกฎหมายที่เข้มงวดในการควบคุมโซเชียลมีเดีย อาจเป็นแรงผลักดันให้ประเทศอื่นๆ หันมาพิจารณามาตรการที่คล้ายคลึงกันมากขึ้น ซึ่งอาจนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ในภูมิทัศน์ของโซเชียลมีเดียทั่วโลก และอาจเป็นจุดเริ่มต้นของการแบนโซเชียลมีเดียในหลายประเทศก็เป็นได้

ในอนาคต เราอาจได้เห็นรูปแบบการใช้งานโซเชียลมีเดียที่แตกต่างไปจากเดิม โดยมีการควบคุมและการดูแลที่เข้มงวดมากขึ้น เพื่อให้มั่นใจว่าเด็กและเยาวชนสามารถใช้ประโยชน์จากแพลตฟอร์มเหล่านี้ได้อย่างปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ

ที่มา – ออสซี่ชี้ ทั่วโลกจ่อแบนโซเชียลตาม หลัง Meta เริ่มบล็อกบัญชีเด็กอายุต่ำกว่า 16